Blog

Laat ik beginnen met zeggen dat ik maskeren geen fijn woord vind. Dan lijkt het net alsof ik mijn hele leven een toneelspel speelde. Ik schreef niet voor niets een gedicht met met daarin deze herhaling:

“Je was jezelf al, al die tijd.
Je was jezelf nooit kwijt.”

Ik heb wel mijn hele leven mijn best gedaan om het neurotische spel meet te spelen, om niet te veel op te vallen, om te doen wat van me verwacht werd.

Ik werd heel erg goed in het analyseren van dat spel. Ik heb ooit het brutale lef gehad om sociale vaardigheidstrainen te geven.  

En nu ben ik er aan te om dat allemaal niet meer te hoven. Nu kan ik mezelf zijn. Het probleem is dat ik niet weet wie die zelf is.

En toen bedacht ik dat het helemaal niet uit maakt wie ik ben. Ik hoef mezelf niet te zoeken. Ik hoef niet nóg een verhaal waarnaar ik kan leven. 

Ik hoef zelfs niet eens actief te ontmaskeren. Alle systemen die ik geïnstalleerd heb om mezelf social acceptabel te maken, mogen gewoon op de achtergond blijven werken. Het verschil is dat ik nu kan zeggen “Maar nu even niet!” Dat is een heel prettige overeenkomst.

Het is verrassend hoe weinig ik nog hoef. Ik mag uit gaan op mijn rechtvaardigheidsgevoel dat altijd goed gewerkt heeft, maar waar ik nooit goed naar kon handelen omdat ik daarmee al snel in conflict kwam met anderen. Nu ben ik niet meer zo bang voor die conflicten.

En ik mag uit gaan op mijn gevoel.  Soms kom ik daar niet goed bij, en dat is geen probleem, dan mogen mijn oude systemen het gewoon even overnemen. Ik zei het al, het is best een harmonische regeling die ik heb gemaakt.

 

Ik ontdek iets wat ik al heel lang weet. Dat dat kan weet ik óók al heel lang. Ik schreef ooit dat je nooit grote verrast kunt worden door de waarheden die je al lang kent.

De waarheid die ik al wist is deze:

”Ik heb geen invloed op wat mijn gedachten allemaal denken. Ik kan wel kiezen of ik serieus neem wat ze allemaal denken.”

Duh! En toch.

Ik vroeg mijn dochter hoe ze naar een verjaardag gaat waar ik ook heen ga. Zij heeft namelijk een auto en het zou fijn zijn als ik mee kon rijden. Ze antwoorden dat ze daar nog niet over nagedacht heeft. Ik antwoorden dat het geen haast had. Dat is ook zo. Ik hoef niet nu al te weten hoe ik daar naar toe ga.

Maar mijn hoofd wil graag rust, en wil dat daarom nu juist wel heel graag weten. Ik kan het loslaten, maar mijn hoofd kan het niet loslaten. Maar dan laat ik het niet écht los, dacht ik eerst. Maar dat is niet weer. Ik laat het wel los, ik biker er niet meer over, en ik heb er vertrouwen in dat het goed komt. Dat mijn hoofd daar in de achtergrond toch mee bezig is betekent niet dat ik het nog vast houd. “Mijn hoofd doet maar”, dacht ik: “maat is speel dat spelletje niet mee.”

En toen pas besefte ik dat ik automatisch aan het toe passen wat ik al heel lang wist. Het is nu niet meer een waarheid die ik weet, het is een waarheid die ik leef.  En dát is wat ik ontdekte. 

 

Ik bracht mijn fiets naar de fietsenmaker en liep terug in de miezer. Het is troosteloos weer, koud, donker, en de lente is nog ver weg.

En toch.

Ik zag deze week “Soal” de Disney vilm van de maker van “Inside Out”. Een aanrader, ik heb gehuild. De boodschap ik niet nieuw, maar wel belangrijk, en het was een goede reminder. De zin van het leven is niet zo zeer “dat wat je hier te doen hebt”, als wel het leven van het leven zelf.

Ik werd ontroerd door de scène waarin een ziel de besloot dat leven op aarde niet de moeite waard was, ontdekte hoe gaaf het leven kan zijn. “Geniet van de kleine dingen” is een cliché geworden, en dat maakt dat ik soms vergeet hoe waar dat is.

Dus daar liep ik, in de duizeling rain, en ik besefte hoe bijzonder het was om die druppels op mijn hoofd te voelen, de wind in mijn gezicht, die ene vogel horen, die al doet of het  lente is. Ik voelde mijn benen, het contact met de aarde, het zacht afzetten bij elke stap en beseffen dat ik zo de wereld bewandel, want dit kleine stukje wereld is even de hele wereld. 

In de lente was ik helemaal lyrisch geweest, en ik ga dat ook absoluut worden als die komt, maar nu op deze druilerige dag voelde ik zacht dankbaarheid dat ik leef. 

 

PS “drisseling rain” komt uit “Isis: van Bob Dylan. Ik heb eindeloos veel flarden teksten, van liedjes, gedichten, films, boeken in mijn hoofd die als filmmuziek mijn beleving omlijsten.

 

Kort wat vooraf ging:

Sinds maart 2024 ga ik naar de kerk, aan te overkant van de staart. Ik werd blij verrast door de vrijzinnigheid, warmte, openheid, en verdraagzaamheid van deze kerk. Nog geen enkele predikant heeft me teleurgesteld, en ik ben Elke zondag geweest. 

Vandaag kreeg ik ook weer tranen in mijn ogen van de overdenking. Een verhaal over een predikant uit Afrika, ik vergat welk land. De kerk daar is nog anti TLGBTQ.  Aan deze predikant werd gevraagd wat voor hem de heilige geest was. Hij schreef dat hij die die gevoeld had toen hij tijdens zijn preek zich uitsprak voor begrip en liefde voor LGBTQ. Hij schreef dat de heilige geest hem moed gaf om de waarheid uit te spreken, ook al zou hij veel over zich heen krijgen.

Ik wordt ontroerd als de bijbel op die manier gelezen en begrepen wordt. De boodschap om altijd vanuit liefde en waarheid te handelen,  juist ook als dat moeilijk is. Dat je de kracht van God voelt als liefdevolle kracht als steun om dat te blijven doen. Dat is wat ik elke zondag vind in “mijn” kerk. De kracht en de steun om altijd voor liefde te kiezen.

Ik had vandaag een bijzondere ontmoeting. Iemand vroeg of ik Jacob Jan was. Toen ik vertelde dat ik in inderdaad zo heette, zij ze dat ze me kende van 30 jaar geleden.

Ik zat toen in mijn eerste baan op het arbeidsbureau, een voorloper van het UWV. Ik was verantwoordelijk voor het stuk “sociale vaardigheden” van de omscholingscursussen. Ik wilde dat helemaal anders aanpakken. Ik wilde mensen een boost geven. Ik wilde dat ze gingen ontdekken hoe geweldig ze waren, en wat echt bij ze hoorde. Te vaak had ik deelnemers gezien die hun uiterste best deden om diegene te zijn die werkgevers graag wilden zien. Dat was ook nog steeds het idee van het arbeidsbureau. Ik wilde dat omdraaien. Een baan zoeken die echt bij je bast, in plaats van je aanpassen waar op dat moment toevallig veel vraag voor is.

Ik was zelf opgeleid in een trainersrol van een grote vrijwilligersorganisatie. Ik wilde hun systeem invoeren voor het arbeidsbureau. Dat betekende een midweek lang met een groep optrekken, samen eten, samen overnachten, en dan niet in een hotel, maar op een plek waar je ook samen kookt, omdat dan het groepsproces door gaat, en je dichter tot elkaar komt. We huurden huisjes bij een Huisjespark in Weerterbergen. Dit is misschien de enige keer dat ik een werkgever zo ver kreeg om mee te gaan in mijn “wilde” ideeën. 

En nu inboette ik iemand die mee is gegaan op zo’n midweek. Ze was daarvoor wekenlang naar een sollicitatietraining geweest, omdat dat verplicht was. Ze zei dat dat haar meer af brak dan dat het haar hielp. Ze vertelde dat ze geknokt had om mee te kunnen in de midweek die ik organiseerde. En ze vertelde dat ze daar eindelijk gezien werd, en dat ze snel na die week een baan vond. Ze vertelde dat ze nu nog steeds dankbaar was met wat ze daar leerde en beleefde.

Ik ben ontroerd. Ik zie mijn loopbaan als een lange reeks mislukkingen, maar af en toe heb ik dus mooie dingen voor elkaar gekregen.  

Autisme. Hoe maskeren werkt.

Een lieve vriendin tipte mij net om tips te geven over Arnhem. Want daar woon ik dichbij.

Meteen paniek. Want ik wil dan wel goede tips geven. Maar ik ken de vrager niet. Kortsluiting, want ik hen niet voldoende invo. Ik ben ook bang dat ik dingen veegeet.

Ik ben ook bang dat ik te weinig leuke dingen van Arnhem weet. En alles wat ik leuk vind zijn zomerdingen. (Arnhem heeft heel veel bark)

Als die dingen, en meer vliegen door mijn hoofd.

Echte stress.

En dat drukte vroeger dus allemaal meteen weg.

Dat is maskeren: stress weg en zo goed mogelijk antwoorden alsof er niks aan de hand is. Ik maakte zelfs mezelf wijs dat ik alles onder controle heb.

En zo heb ik een levenslang stress weggeduwd. Ik had dus ook niet eens door wat me stress gaf.

En nu pas herken ik al die dingen. En nu pas ben ik aan het leren om daar op een liefdevolle manier mee om te gaan. Liefde voor mij en voor anderen.

PS

Als je mij om iets leuks van een stad vraagt, kan ik alleen mijn favoriete boekwinkel in die stat noemen.

 

 

Dit beeld stond centraal in de overdenking in de kerk vanmorgen.

Over vertrouwen en innerlijke kracht.

Het sloot zo mooi aan bij mijn proces over hoe ik in het leven wil staan.

Ik wil het radicale midden. Ik wil liefdevol in het leven staan.  

Dat is NIET hetzelfde als extreemrechtse denkbeelden ook een kans willen geven.

Iedereen die kinderen opvoedt weer dat je liefdevol niet betekent dat je mensen gekwijl geeft, of dat je slechte ideeën serieus moet nemen.

Het betekent wel dat ik kies om actiever te zijn in mijn liefdevolle benadering van alles, ook als dat verzet betekent.

Ik besef, na ruim een half jaar kerkgaan, dat actief liefdevol zijn onderhoud nodig heeft. Dat je daar actief mee bezig moet zijn. Dat het elke keer weer een keuze is.

En dan is die innerlijke kracht en het vertrouwen nodig. Daarom vond ik het mooi dat de predikant dat beeld gebruikte. Ik kende hem al, maar zag nu weer hoe krachtig dat is.

De innerlijke kracht van die pulletjes en het vertrouwen van de moeder.

Het geeft mij de kracht om steeds weer bewust te kiezen voor het goed doen. Liefdevol. Niet de weeë liefde die maar alles goed vindt, maar de sterke liefde die een duidelijk Néé en een duidelijk Ja durft te zeggen.